You are here: Home > Ekologia > Obieg azotu

Obieg azotu

Organiczne związki azotu powstają u roślin z przyswajalnych azotanów i jonów amonowych i w ten sposób uruchomiony zostaje cykl obiegu tego pierwiastka w biocenozie. Organiczne szczątki są rozkładane przez reducentów. Produktem rozkładu są między innymi związki azotu N+5 (azotany), N+3 (azotyny) i siarkowodór. Powstały w procesie amonifikacji amoniak wchodzi w cykl nitryfikacyjny:

NH3 —> NO2—> NO3

Olbrzymim rezerwuarem azotu jest powietrze. Gazowy azot może być zamieniany na przyswajalne azotany i sole amonowe podczas wyładowań atmosferycznych. Tą drogą do gleby w ciągu roku dostaje się 4-10 kg/ha. Dużą część wolnego azotu wiążą mikroorganizmy (bakterie, glony), wprowadzając do gleby przyswajalne azotany w ilości około 25 kg/ha/rok oraz symbiotycz-ne bakterie brodawkowe, które mogą dostarczyć aż 150-400 kg azotu przyswajalnego na 1 ha w ciągu roku. Dlatego urodzajność pól uprawnych podwyższa się przez wprowadzanie do zmianowania roślin motylkowych. Ilość związanego N, pochodzenia atmosferycznego wynosi średnio dla całej biosfery 140-700 mg/cm2/rok. W zbiornikach wodnych odbywa się wiązanie dużych ilości tego pierwiastka przez sinice. Dzięki burzom możliwe jest przechodzenie wolnego azotu ze zbiornika, jaki stanowi atmosfera do produktywnego obiegu, ponieważ energia wyzwalająca się podczas wyładowań atmosferycznych umożliwia utlenianie się części azotu gazowego. Obieg azotu wykazuje częściowo sedymentacyjny charakter, ponieważ część tego pierwiastka może wypadać z obiegu na skutek opadania oraz gromadzenia się w głębinach oceanów i na dnie zeutrofizowanych jezior, gdzie na skutek braku tlenu osady denne nie ulegają mineralizacji i kumulują się. Warunki beztlenowe panujące przy dnie sprzyjają procesowi denitryfikacji, co dodatkowo zmniejsza ilość dostępnego, przyswajalnego azotu. Część azotu zostaje przed przedostaniem się w głębiny wyłapywana przez plankton i wchodzi w łańcuch pokarmowy ryb a potem ptaków i ssaków morskich. Dzięki ptakom znaczna część azotu i fosforu oraz potasu zostaje przeniesiona wraz z odchodami na ląd, gdzie częściowo osadza się w postaci guana.

Comments are closed.