You are here: Home > Ekologia > Całkowita liczba torfowisk w Polsce

Całkowita liczba torfowisk w Polsce

Całkowita liczba torfowisk szacowana jest w Polsce na ok. 48.000, z czego 90% stanowią torfowiska niskie, zasilane wodą opadową, gruntową i powierzchniową, zaś 6.5% stanowią torfowiska wysokie, zasilane wyłącznie wodą opadową. Pozostałe to torfowiska przejściowe. Zajmują łącznie ok. 4% powierzchni kraju (1320 km2). W skali świata bagna zajmują ok. 6 % powierzchni lądów.

Również zbiorowiska leśne rozwijają się na bardzo nieraz podmokłym gruncie. Zaliczymy tu ole-sy, które rozwijają się na torfowiskach niskich i glebach zabagnionych, a kształtują się pod wpływem wysokiego poziomu wody gruntowej. Wśród olesów wydzielić można dwa zespoły: łoziny, czyli zarastane przez wierzby i kruszynę szuwary lub podmokłe łąki oraz ols, czyli typowe zbiorowisko leśne, wysokopienne z dominującym udziałem olszy czarnej oraz dodatkiem jesionu i brzozy (ryc. 70). Nad rzekami lub jeziorami, na terasach zalewowych, rozwijają się łęgi nadrzeczne, czyli wikliny, zbudowane z różnych gatunków wierzby, łęgi wierzbowo – topolowe, łęgi olszowo

–    jesionowe i łęgi wiązowe. Wiele z tych zbiorowisk, charakterystycznych dla dolin rzecznych rzek strefy umiarkowanej, występuje dziś na bardzo niewielu już obszarach. Szczególnie trudno spotkać je w Europie Zachodniej, gdzie wyginęły w dużym stopniu wskutek nadmiernie przeprowadzanej regulacji rzek.

W potocznej mentalności ludzkiej bagno rzadko posiada wydźwięk pozytywny. W dawnej Anglii na olbrzymich obszarach bagiennych zlokalizowano najcięższe więzienie, z którego nie było ucieczki innej, jak tylko desperacka próba pokonania bagien, która kończyła się tragicznie. Wydaje się, że tak negatywne nastawienie człowieka do ekosystemów bagiennych płynęło i niestety często jeszcze dziś płynie — z obawy przed nieznanym i niebezpiecznym zjawiskiem, którego nie da się okiełznać. Prymitywna mentalność każe więc niszczyć to, co wydaje się być nieprzyjazne. Dodatkowym czynnikiem nakazującym niszczyć obszary bagienne była ich nieproduktywność w sensie gospodarczym. Jeszcze w roku 1969 Minister Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej wydaje zarządzenie w sprawie ewidencji gruntów, którego paragraf 12 stanowi, iż dla celów ewidencji gruntów rozróżnia się grupy użytków gruntowych; ósmą grupę stanowią „grunty nie nadające się do produkcji rolniczej, zwane nieużytkami”. Do nieużytków zaliczono m. in. „bagna (błota, topieliska, trzęsawiska, moczary, rojsty)”. Jednostronnie prowadzone melioracje doprowadziły do degradacji wielu tysięcy hektarów torfowisk, które usiłowano nieudolnie zamienić na urodzajne łąki, zaś dziś nie wiadomo, co z tym właściwie zrobić. Sytuacja taka ma miejsce np. w obrzeżeniu Słowińskiego Parku Narodowego.

Comments are closed.